FPT đề xuất kết hợp đầu tư hạ tầng với chiến lược dữ liệu, hệ sinh thái doanh nghiệp và đào tạo nhân lực nhằm từng bước nâng cao năng lực công nghệ cho hệ thống metro.
Vừa qua, Trường Đại học Việt Đức phối hợp với Sở Xây dựng TP. HCM, Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP. HCM, Công ty Vận hành Đường sắt đô thị TP. HCM, Tập đoàn FPT (HoSE: FPT) và các đối tác tổ chức hội thảo chuyên đề “Từ Đường sắt Thông minh đến Giao thông Thông minh và Thành phố Thông minh: Nhu cầu nguồn nhân lực”.
Trong khuôn khổ hội thảo, ông Phan Thanh Sơn, Giám đốc Chiến lược tại FPT Railway Mobility Technology (Tập đoàn FPT) đã chia sẻ góc nhìn của doanh nghiệp công nghệ về vai trò của dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo (AI) trong quy hoạch, thiết kế, quản lý khai thác và vận hành hệ thống đường sắt đô thị.
Theo ông Sơn, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn không chỉ để phát triển các tuyến metro mới mà còn từng bước xây dựng năng lực công nghệ trong nước cho ngành đường sắt đô thị. Nếu kết hợp hiệu quả giữa đầu tư hạ tầng, chiến lược dữ liệu, hệ sinh thái doanh nghiệp và đào tạo nhân lực, Việt Nam có thể rút ngắn quá trình tiếp cận công nghệ, tiến tới làm chủ một số khâu quan trọng trong chuỗi giá trị của ngành.
Ông Phan Thanh Sơn, Giám đốc Chiến lược tại FPT Railway Mobility Technology (Tập đoàn FPT)
Đại diện doanh nghiệp cho rằng giá trị của hệ thống metro trong đô thị thông minh không chỉ nằm ở khả năng vận chuyển hành khách, mà còn ở việc tạo ra nền tảng dữ liệu phục vụ dự báo nhu cầu đi lại, tối ưu vận hành, nâng cao an toàn giao thông và hỗ trợ tổ chức lại không gian đô thị. Hệ thống này cũng có thể thúc đẩy sự phát triển của các dịch vụ mới xung quanh nhà ga và các điểm kết nối giao thông.
Từ kinh nghiệm thực tiễn, ông Sơn đề xuất một số định hướng cho quá trình phát triển đường sắt đô thị tại Việt Nam. Trước hết, việc phát triển metro cần dựa trên nền tảng dữ liệu và AI, ứng dụng xuyên suốt từ khâu quy hoạch, thiết kế đến vận hành, đồng thời coi dữ liệu hạ tầng giao thông là một nguồn tài nguyên quan trọng.
Bên cạnh đó, quá trình triển khai các dự án cần gắn với lộ trình từng bước làm chủ công nghệ. Kinh nghiệm từ một số quốc gia như Hàn Quốc hay Trung Quốc cho thấy việc tiếp nhận và phát triển các công nghệ cốt lõi trong thiết kế, vận hành và bảo trì hệ thống có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm phụ thuộc vào nhà thầu và tư vấn nước ngoài, đồng thời nâng cao năng lực nội địa.
Ông Sơn cũng cho rằng Việt Nam cần hình thành hệ sinh thái công nghệ cho lĩnh vực đường sắt đô thị, trong đó các doanh nghiệp công nghệ trong nước tham gia sâu hơn vào nghiên cứu, phát triển và cung cấp giải pháp. Song song với đó là chiến lược phát triển nguồn nhân lực cho lĩnh vực giao thông thông minh, thúc đẩy hợp tác giữa Nhà nước, doanh nghiệp, cơ sở đào tạo và các tổ chức nghiên cứu nhằm đào tạo đội ngũ kỹ sư và chuyên gia mới.
Theo đại diện FPT, cuối năm 2025, Tập đoàn đã thành lập đơn vị FPT Railway Mobility Technology nhằm nghiên cứu và phát triển các giải pháp công nghệ cho lĩnh vực đường sắt, giao thông thông minh và đô thị thông minh. Tập đoàn sẵn sàng đồng hành trong việc phát triển các giải pháp công nghệ cho Smart Metro và Smart TOD, đồng thời đóng vai trò cầu nối giữa hệ sinh thái công nghệ trong nước với các đối tác quốc tế.
Việt Nam đẩy mạnh phát triển đường sắt đô thị (Ảnh minh họa)
Theo quy hoạch hiện nay, TP. HCM dự kiến phát triển khoảng 1.012km đường sắt đô thị với tổng vốn đầu tư ước tính khoảng 103,4 tỷ USD, trong khi Hà Nội dự kiến xây dựng hơn 600km với nhu cầu vốn khoảng 55,4 tỷ USD. Quy mô đầu tư lớn cho thấy hệ thống metro sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc tái cấu trúc giao thông đô thị và thúc đẩy sự phát triển của các dịch vụ đô thị mới, đồng thời làm gia tăng nhu cầu nhân lực cho lĩnh vực giao thông thông minh trong thời gian tới.
Ánh Nguyệt - Theo Kiến Thức Đầu Tư
